BELANGRIJKE INFORMATIE over Energielabels, EPA, EnergiePrestatieCertificering, en Maatwerkadvies:

Laaste update: 23-8-2011:

Minister Donner wil Energielabels vanaf 2013 echt verplicht gaan maken, waarschijnlijk door de verkoop van een woning zónder energielabel onmogelijk te maken.

Nederland kreeg begin 2010 nieuw energielabels voor woningen en gebouwen. Het in 2007 geïntroduceerde energielabel is grotendeels mislukt. Het "vernieuwde" energielabel voldoet nog steeds niet aan de Europese Richtlijn Energie Prestaties van Gebouwen, 2002/91/EG.

De verantwoordelijken bij het ministerie van VROM/WWI/BZK voor het "vernieuwde" energielabel zijn grotendeels dezelfde mensen en organisaties die eerder verantwoordelijk waren voor het energielabelsysteem dat tot nu toe een tragische mislukking is. Ten minste, als energiebesparing wordt beschouwd als het doel van energielabels..... (Want ALS het juist de bedoeling was dat energiebesparing moest worden uitgesteld, zoals het beleid tot nu toe doet vermoeden, dan zijn de ambtenaren en de door hun ingeschakelde organisaties daarin prima geslaagd).

Waarom is het energielabel tot nu toe een mislukking? Hieronder een uitleg.

In plaats van een Energie Prestatie Certificaat voor woningen en gebouwen zoals bedoeld in de Europese Richtlijn Energie Prestaties van Gebouwen heeft Nederland in 2007 een eigenaardig systeem van Energielabels geïntroduceerd. Verantwoordelijk voor het systeem zijn voornamelijk het Ministerie van VROM, het ministerie van WWI, het Centraal College van Deskundigen, de stichting KBI en de stichting ISSO (deze stichtingen zijn vooral geliëerd aan de brancheorganisatie Uneto-VNI van elektrotechnische- en installatiebedrijven). 

Toezicht op het systeem ligt bij 4 certificerende instellingen: IKOB-BKB, Kema, Kiwa en SKW. Die zouden oorspronkelijk geaccrediteerd worden door de Raad van Accreditatie, maar dat is nog steeds niet gebeurd. De vier CI'en wel een soort "ontheffing" gekregen. Merkwaardig, want WAAROM zijn de CI'en niet geaccrediteerd.

Het energielabelsysteem is eind 2007 geïntroduceerd en stuit op veel kritiek en verzet. Minister Ella Vogelaar van WWI kondigde in september 2008 verbeteringen per begin 2009 aan. Dat ging niet door. Haar opvolger, minister Eberhard van der Laan, heeft een vernieuwd label en verbeterde methodiek aangekondigd per oktober 2009, als er geen tegenslagen zijn.... In januari 2010 werd het vernieuwde energielabel geïntroduceerd. Of de Europese Commissie zich kan vinden in de voorstellen van Minister Van der Laan en zijn team is nog niet bekend.

Het door de Europese Richtlijn 2002/91/EG bedoelde verplichte Energie Prestatie Certificaat bevat een analyse van de energieprestatie van een gebouw, plus een door een deskundige opgesteld advies om het gebouw zuiniger, comfortabeler en gezonder te maken. Een kosten-baten analyse is onderdeel van het advies. Het advies moet wel op een objectieve, onafhankelijke en vooral eerlijke manier plaatsvinden, zodat een huurder, koper of eigenaar de analyse en het advies kan vertrouwen. Ten minste... dat is de bedoeling...

Helaas werd het Nederlandse energielabel een eigenaardig product. Het is heel summier en onduidelijk. Maar zo wilden de regering, VROM en WWI het nu eenmaal. Er zit weinig ambitie in, want een 'A'-label wordt gegeven aan een woning die nog altijd veel energie verbruikt. Terwijl er al meer dan 30 jaar de kennis en materialen zijn om woningen nóg véél zuiniger te bouwen.

De energielabels worden vastgesteld met een methodiek die vooral door de installatiesector is ontwikkeld. Vanuit het perspectief van energiebesparing is dat vreemd, omdat de belangen van de installatiesector niet dezelfde zijn als die van de woningeigenaar of -gebruiker. De kwaliteitsborging rond energielabels is ook vreemd. Want de 4 dure certificerende instellingen houden vooral toezicht op de correcte naleving van regels die door de overheid en de installatiesector zijn opgesteld. De certificeerders kijken niet naar de kwaliteit en het nut van het eindproduct. Zij kijken dus voornamelijk of het energielabel volgens de regels is gemaakt. In de woorden van één van de certificeerders: "Als wij geld kunnen verdienen met het certificeren van betonnen zwemvesten, dan certificeren wij dat het zwemvest van beton is". Tot op heden is er overigens, in tegenstelling tot beweringen in 2007 van minister Vogelaar, nog geen één certificerende instelling geaccrediteerd inzake energielabels door de Raad van Accreditatie. Dat is op z'n minst curieus te noemen, want wie zegt dat de certificeerders zélf hun zaakjes op orde hebben? Er zijn ook veel klachten over het niveau van sommige z.g. "auditors" die energielabelbedrijven inspecteren @ meer dan € 100 per uur. Veel bedrijven ervaren het contract met hun certificeerder als een wurgcontract. Bovendien staat het systeem toe dat iemand zijn eigen woningen van een label voorziet. Zelfs installateurs, makelaars, projectontwikkelaars, aannemers, gemeentes en energiebedrijven, welke in relatie tot de woning bepaalde belangen hebben, mogen energielabels maken. Minister Vogelaar had aangekondigd het systeem nauwelijks zal wijzigen. Maar haar opvolger, Eberhard van der Laan, heeft wèl flinke wijzigingen doorgevoerd in het uiterlijk van het energielabel, maar vele tekortkomingen blijven het systeem ondermijnen.

Het is bijzonder vreemd dat VROM jarenlang diverse voorstellen voor innovatieve energielabel-ontwerpen negeerde, omdat er besloten was dat het energielabel voor woningen ongeveer hetzelfde ontwerp moest hebben als de energielabels voor witgoed en auto's. Nu is het VROM/WWI zèlf dat een radicaal ander label is voorschrijven vanaf 2010!! Het nieuwe label werd in januari 2009 voor het eerst getoond. Helaas kent het veel eigenaardigheden en voldoet het ook nog steeds niet aan de bedoeling zoals beschreven in de EPBD. De EPBD is de Europese Richtlijn Energie Prestaties van Gebouwen 2002/91/EG, die o.a. een energie prestatie certificaat voorschrijft bij de transactie van een gebouw. Bovendien wekt het vernieuwde energielabel weer veel verwarring op. Volgens de minister is het label gekozen in overleg met marktpartijen en (vooral) op basis van de keuzes van consumenten. Bij insiders is echter bekend dat de keuze op een uitermate twijfelachtige manier tot stand is gekomen. Voor een inzicht in de conceptversie van het nieuwe label, zie http://www.swki.nl/energielabel-nieuw.html

Het verwarmen, ventileren, koelen en verlichten van woningen gebeurt in Nederland voornamelijk met energie die uit gas, kolen, olie en nucleaire bronnen komt. De opwekking zorgt voor schade aan het milieu en dragen bij aan het broeikaseffect, waardoor het klimaat veranderd. Fossiele brandstoffen zijn opzettelijk duur gemaakt voor de consument. De hoge prijs komt vooral door de hoge belastingen op energie, en het feit dat de grote energiebedrijven traditioneel in handen zijn van de overheid. De energiebedrijven keren meer dan 1 miljard euro aan dividend uit aan de provincies en gemeenten. Slechts een klein stukje van de prijs van uw energie heeft te maken met de echte handelswaarde. Concurrentie op de energiemarkt levert nog weinig voordeel op voor de consument, want die kan bij "overstappen" hooguit ca. 10% besparen op de totale energierekening. Net als bij benzine bestaat uw energierekening voor méér dan de helft uit belastingen. Met de verkoop van Nuon en Essent aan buitenlandse bedrijven zal dat niet wijzigen.

Nederland is de afgelopen 50 jaar helemaal voorzien van netwerken om gas naar woningen en gebouwen te brengen. Enorme industriën en de overheid zijn voor hun inkomsten grotendeels afhankelijk van de verkoop van gas en de verbranding ervan in complexe systemen. De gebouwen van Nederland zijn - en worden - vooral ontworpen om gas als brandstof nodig te hebben. Alhoewel we allang weten hoe we gebouwen minder afhankelijk van gas kunnen maken komt dat vernieuwingsproces maar traag op gang. Hier spelen gigantische belangen, waarbij het draait om geld en macht. Gelukkig worden er steeds meer woningen en gebouwen gebouwd die onafhankelijk zijn van het gasnetwerk.

Er is nog een probleempje: het is dom, heel erg dom, om schaarse grondstoffen zoals gas te verbranden. Je kunt er ook nuttige dingen van maken, of ze bewaren voor de toekomst. Nederland heeft de luxe gehad om boven op grote gasbellen te liggen, maar dat is geen reden om dat gas zomaar te verbranden. Het gas raakt geleidelijk op, maar er zit nog zo'n 1,300,000,000,000 m3 aan winbaar gas in onze grond (voor zover bekend per juli 2009). De consument betaalt ongeveer € 0.70 per m3. U mag zélf uitrekenen hoeveel ons gas waard zou kunnen zijn. De winningskosten stijgen echter geleidelijk, waardoor ook het logisch is steeds meer goedkoper gas te importeren, bijvoorbeeld uit Rusland. Dat is niet leuk voor de Nederlandse bevolking, want we blijven het milieu onnodig vervuilen en ons geld weggeven aan de overheid, handelaren, en andere landen. De handelaren in gas en elektriciteit en de overheid worden rijk dankzij uw energiebehoefte. Zij waarderen uw hoge energieconsumptie.

Het onnodig verbranden van kolen, gas en olie is letterlijk oliedom. Daarmee vernielen wij ons klimaat, sturen wij ons geld naar het buitenland en naar bodemloze putten, en verbranden wij nuttige grondstoffen voor producten. We moeten juist zuinig zijn op deze grondstoffen. Dat begint met energiebesparing. En daarvoor zijn EPA en energielabels bedoeld. Want energiebesparing moet op een verantwoorde wijze plaatsvinden, natuurlijk mét aandacht voor het binnenmilieu.

Waarom de vreemde situatie rond energielabels? Hoe komt het dat het energielabelsysteem een fiasco is geworden? Waarom negeerde VROM de waarschuwingen? Was het soms de bedoeling dat het systeem zou falen? In 2005 had de regering Balkenende III immers aangekondigd dat ze EPA/energielabels niet wilden...

Het is duidelijk dat er partijen zijn die baat hebben bij ineffectieve energielabels. Het lijkt wel alsof het altijd al de bedoeling van de overheid was dat energielabels weinig effect mochten hebben. Sinds 2002 wilde de regering ze niet meer, en toen het toch moest van Europa besloot de regering om een zo "minimalistisch" mogelijk systeem te implementeren. Dat is mislukt, en daardoor is er in feite vele jaren vertraging met de introductie van energielabels voor gebouwen. Wellicht wilde men dat.... Energiebesparing gaat immers ten koste van het gasverbruik... De overheid heeft ons een systeem opgelegd dat wel móést falen, als gevolg van domme wetgeving, vreemde regels, vele tekortkomingen en een twijfelachtige systematiek. Met haar beleid (dat per ongeluk óf opzettelijk tot stand is gekomen), heeft de overheid sinds 2003 een enorme rem op energiebesparing gezet. Pas vanaf de 2e heelft van 2009 komt energiebesparing weer op gang (nadat NUON en Essent verkocht waren).

Dezelfde overheid die energiebesparing sinds 2002 remt en ook de opwekking van duurzame energie tegenwerkt laat nu nieuwe centrales bouwen. Zelfs KOLENcentrales. Ook nog in het westen van het land, zodat de wind de uitstoot en stof over de dichtbevolkte Randstad kan blazen. En dan is een deel van de opgewekte energie ook nog bedoeld voor export! De bevolking krijgt de rommel over zich heen, enkele organisaties maken de winst. En bepaalde organisaties gaan enorme steun van ons belastinggeld krijgen om te experimenteren met de afvang van CO2 en de opslag ervan onder onze bodem. Het ministerie van Economische Zaken zet zich enthousiast in om de nieuwe kolen- en gascentrales te faciliteren. Ook worden er grote contracten afgesloten om Nederland een distributie- en verwerkingscentrum te laten zijn van geïmporteerd gas.

Ex-taatssecretaris Pieter van Geel, die medeverantwoordelijk was voor de destructie van Energie Prestatie Advies sector tussen 2002 en 2006, heeft als partlementariër enthousiast gelobbied voor meer KERNcentrales. Heel vreemd allemaal, want als Nederland na 2001 haar energiebesparingsbeleid had voortgezet zouden we nu véél minder behoefte hebben aan nieuwe centrales.

Terug naar EPA en Energielabels:

Kan het beter? Ja natuurlijk! Talloze bedrijven en organisaties in Nederland weten héél goed hoe je een gebouw analyseert en hoe je het gebouw op een kostenefficiënte manier zuiniger, comfortabeler en gezonder maakt. De expertise is enorm! Branche-verenigingen die de energiebesparingsexperts vertegenwoordigen zijn o.a. AvEPA, FeDEC, en ONRI. De kennis is enorm! Maar zelfs de beste bedrijven moeten zich neerleggen bij het wettelijk voorgeschreven systeem van energielabels. Wél kunnen zij u daarnaast prima helpen met betere informatie en begeleiding dan u krijgt met het gewone energielabel en het optionele "maatwerkadvies" (dat ook door VROM, WWI, KBI en ISSO in de markt is gezet). Kies dus vooral voor een energielabel of maatwerkadvies van een deskundig, objectief, onafhankelijk Energie Prestatie Advisiesbureau.

Wie moet dat betalen? In 1999 kondigden de ministereis van VROM en Economische Zaken aan dat 4 miljoen huishoudens vrijwel gratis een energieadvies (oftewel een EPA!!!) zouden krijgen tussen 2000 en 2010. Ook zouden eigenaren met subsidies geholpen worden om hun woningen zuiniger te maken. Om dat te betalen werd de belasting op energie verhoogd. Eigenlijk heeft u dus gratis recht op een EPA/energielabel! Maar na 2002 werd het EPA door de regeringen Balkenende I - IV geleidelijk afgebroken. Dus moest de burger zélf het EPA/energielabel betalen. Terwijl er eigenlijk allang voor betaald is!! Steun om energiebesparende maatregelen te treffen is nog zeldzaam, maar begint, in reactie op de financiële crisis en de roep van bouwers, eindelijk een beetje op gang te komen. Vanaf juli 2009 kunt u een subsidie tot €200 krijgen bij het laten opstellen van een gecertificeerd maatwerkadvies (= een soort EPA) (die dus volgens de overheidsregels is gemaakt) voor een woning.

Wel of geen energielabel bij de koop of huur van een huis of gebouw? Natuurlijk wel!!!! Het vernieuwde energielabel (vanaf januari 2010) is al een flinke vooruitgang. Het energielabel geeft u een redelijke indicatie van de energieprestatie. Met een ROOD label is die energieprestatie slecht en zullen de energiekosten relatief hoog zijn. Het kost dan flink wat geld om de woning zuiniger te maken. Met een GROEN label zal de woning véél minder energie nodig hebben, en hoeft er dus minder geïnvesteerd te worden. Een woning met een A-label kan per jaar wel €500 tot €1000 euro minder aan energie kosten dan een soortgelijke woning met een G-label. Een GROEN energielabel is dus een belangrijk verkoopargument! Mensen die een woning met een ROOD energielabel aanbieden zullen steeds meer weerstand ondervinden bij kopers en huurders. Want een onzuinige woning kost gewoon teveel om in te wonen! 

Maar let op... de woningen worden vooral beoordeeld op de behoefte aan energie voor verwarming, ventilatie, verlichting en warmwatergebruik. Er wordt weinig aandacht besteed aan de noodzaak voor koeling in de zomer. Sommige huizen en gebouwen zijn, zonder kunstmatige koeling (air-conditioning) vele weken per jaar vrijwel onbewoonbaar omdat de binnentemperatuur te hoog op kan lopen. Een goede adviseur zal u hierop attenderen als hij een huis beoordeeld.

De prijzen van energie stijgen wel 4 X sneller dan de officiële inflatie. Dus onzuinige woningen met rode labels worden steeds moeilijker betaalbaar. Pas dus op voor woningen met een rood energielabel! Dat is ook de bedoeling van de Europese regelgeving en ambities: woningen moeten snel zuinig worden, maar ook comfortabeler en gezonder.

Koop of huur zeker niet zonder te weten welke energielabel er bij de woning of het gebouw hoort. Wacht niet op het energielabel tot u bij de notaris of bij de verhuurder zit om een contract te ondertekenen. Want dan is het bijna onmogelijk om nog van de deal af te zien. Vraag dus altijd al op het aanbodmoment welk energielabel een huis heeft, en wat dat betekent in termen van energieverbruik. Om een begroting te kunnen maken moet u immers redelijk in kunnen schatten hoe hoog de energiekosten zullen zijn.

Bent u gedupeerd door het EPA- en energielabelbeleid van de overheid? Kijk dan op http://www.EnergyClaim.nl/ en http://www.swki.nl/.

 -------------------------------------------